ՀՀ Սահմանադրության փոփոխությունները՝ ժողովրդի հիմնարար արժեքների դեմ հարված

ՀՀ Սահմանադրության նոր տարբերակը, որի տեքստը հասանելի է լինելով, պարունակում է փոփոխություններ, որոնք, ըստ իմ վերլուծության, հարվածի տակ են դնում հայ ժողովրդի հիմնարար արժեքները և խորհրդարանական համակարգի հիմքերը։

Ամենահայտնի և կարևոր փոփոխությունը Սահմանադրության նախաբանի վերանայումն է։ Գործող Սահմանադրությունը հիմնված էր 1990 թվականի Անկախության հռչակագրի վրա, որտեղ հստակ նշվում էր հայոց պետականության հիմնարար սկզբունքը, պատմական հայրենիքի վերականգնման նպատակը և Արցախի հիշատակումը։ Նոր տարբերակում Անկախության հռչակագրի նշումը ամբողջությամբ ջնջված է։ Այս փոփոխությունը, որը հաճախ անվանում են «Ալիևի պահանջ», ոչ միայն հեռացնում է պատմական հիմքը, այլև խոչընդոտում է ապագայում հայրենիքի ամբողջականության վերականգնման հնարավորությունը։

Սահմանադրության նոր տեքստը ներկայացվում է որպես «եվրոպական արժեքների» փաթեթավորում, սակայն փաստացի այն խորհրդանշում է հայկական ինքնության և ավանդույթների վերջնական դատարկում։

Այս փոփոխությունների շարքում են նաև՝

Ընտանիքի հիմնարար սկզբունքի վերջնական դատարկումը։ 35-րդ հոդվածի 2-րդ կետը, որը սահմանում էր ամուսնության հավասար իրավունքները, ջնջվել է։ Սա ենթադրում է, որ ընտանիք կարող է համարվել նաև նույնասեռ անձանց միությունը, ինչը հակասում է ավանդական հայկական ընտանեկան արժեքներին։
Ծնողների և երեխաների միջև պարտականությունների վերացումը։ 36-րդ հոդվածի 3-րդ կետը, որը պարտավորեցնում էր չափահաս աշխատունակ անձինք հոգ տանել իրենց անաշխատունակ ծնողների մասին, ամբողջությամբ հանվել է։ Սա խախտում է հայկական հասարակության մեջ ամրապնդված սերունդների միջև փոխօգնության սկզբունքը։
Սփյուռքահայերի իրավունքների սահմանափակումը։ 47-րդ հոդվածի 2-րդ, 3-րդ և 4-րդ կետերը, որոնք սահմանում էին հայկական ծագումով անձանց քաղաքացիություն ստանալու պարզեցված կարգը, ջնջվել են։ Սա խոչընդոտում է սփյուռքահայերի վերադարձը և ինտեգրումը հայրենիքում։
Խորհրդարանական վերահսկողության թուլացումը։ 113-րդ հոդվածը, որը թույլ էր տալիս ԱԺ պատգամավորներին հարցադրել կառավարության անդամներին, այդ թվում՝ վարչապետին, ջնջվել է։ Սա նշանակում է, որ խորհրդարանը կորցնում է իր հաշվետվողականության և հսկողական դերը, ինչը հանգեցնում է քաղաքական համակարգի միապետականացման։
Հանրաքվեի անցկացման պահանջի վերացումը միջազգային կազմակերպություններին անդամակցելու հարցում։ 205-րդ հոդվածի փոփոխությունը թույլ է տալիս կառավարությանը և Ազգային ժողովին որոշել երկրի անդամակցությունը միջազգային կազմակերպություններին առանց հանրաքվեի։ Սա հատկապես վտանգավոր է ԵԱՏՄ-ի անդամակցության դեպքում, քանի որ Հայաստանն արդեն միացել էր այդ կազմակերպությանը 2015 թվականին՝ նախկին Սահմանադրության համաձայն։

Այս փոփոխությունները, որոնք կատարվում են առանց հանրային բանավեճի և հանրաքվեի, ոչ միայն խախտում են ժողովրդի ինքնորոշման իրավունքը, այլև հիմք են ստեղծում ապագայում երկրի ճակատագրի վրա վերահսկողություն ունենալու համար։

More From Author

Պետության գոյության հարցը՝ քաղաքական քննարկումների հիմքում

Իշխանության վերարտադրումը՝ պատերազմի ոչ թե պատճառը, այլ դրա կանխարգելման միջոցն է